Lezing: Kunst uit de kast

27 mei 2022, van 10:00 tot 11:30 | Edam

Kosten: Leden: € 5,00 / Niet leden € 7,50

Deugdzaamheid in het kwadraat. De strijd voor verdraagzaamheid en vrijheid omstreeks 1572. Met kunsthistoricus Michiel Kersten fileert u de betekenis van deze allegorische voorstelling 'Vrouwe Fortuna' van filosoof, denker en graveur Coornhert, tot op het bot en laat hij u zien dat deze prentenreeks ruim 4,5 eeuwen na hun ontstaan nog niets aan actuele betekenis hebben verloren.

Verdraagzaamheid, rechtvaardigheid en vrijheid

Deze humanistische waarden hebben wij in Nederland in belangrijke mate te danken aan het werk van de denker, schrijver, dichter, filosoof, theoloog, graveur, drukker en uitgever Dirck Volckertzoon Coornhert (1522-1590). Hij was als raadsman van Willem van Oranje nauw betrokken bij de Opstand tegen Spanje. De in bloed gedrenkte eerste jaren van deze strijd, waarvan de roem- en beruchte gebeurtenissen uit 1572 dit jaar centraal staan, sterkte hem in zijn geloof in vrijheid van godsdienst. Het maakte van hem een niet aflatende strijder voor tolerantie en vrijheid.

Gravures

Coornhert was ook een belangrijke graveur van voorstellingen waarin zijn ideeën over ethiek en rechtvaardigheid verwerkt. Het zijn complexe voorstellingen vol Bijbelse en stoïcijnse symboliek, die hun inhoud niet zomaar prijsgeven, maar waarvan de betekenis uiteindelijk heel helder en eenvoudig is, zoals “Het gevaar van de menselijke ambitie”. Immers, wie op de maatschappelijke ladder ophoog klimt, kan ook diep vallen. Gelukkig is hij die in eenvoud leeft en geniet van de eenvoudige dingen in het leven. De prenten werden in “leerrijke reeksen” uitgeven. 

Toen en nu

Kunsthistoricus Michiel Kersten laat zien dat deze prentenreeks nog niets aan actuele betekenis heeft verloren. Toen en nu werd de wereld door hoogmoed, rechtlijnigheid en hebzucht geregeerd. Geluk en ongeluk liggen dicht bij elkaar: Vrouwe fortuna doet nog steeds wat zij wil.